Kasım 2008

Ö T E S İ

 

07.12.2019 



Ölçü

 
Cem Sökmen

Hangi eğitimden geçtik?


Bu öyle bir tahakkümdür ki trajikomik neticeler verebilmiştir. Mesela, komünist diktatörlerin zulmü altında inleyen Azerbaycan ve Bulgaristan gibi ülkelerde yaşayan soydaşlarımız dertlerini dinlemek için kendileriyle görüşen milli aydınlara Türkiye’den Aziz Nesin ve Nazım Hikmet gibi aydınları tanıdıklarını söylemişlerdir. Aziz Nesin ve Nazım Hikmet için Türkiye dışında yaşayan Türklerin neler yaşadıkları hiçbir zaman üzerinde durulmaya değer bir mesele olmamıştır.

Türkiye’de özellikle 20. yüzyılda olup bitenleri tamamen tersine çevirerek anlatmayı ve yazmayı vazife bilen aydınlar maalesef çoğunluğu oluşturuyor. Burada hadiseleri kendi şartları içinde kabul edip ona göre yorumlamaya çalışan bir fikir dünyasına ihyacımız ortaya çıkıyor. Gazetesinden dergisine televizyonundan sinemasına “kitleye bir şeyler taşıma” iddiasındaki vasıtalar büyük ölçüde “çarpıtma/abartma/tersine çevirme” ekseninde döner dururlar. Bunun en açık, en bilinen örneklerinden birini televizyonlarımızda yüzlerce defa gösterilen “Hababam Sınıfı”nda görebiliriz. Filmde yaşlı bir edebiyat öğretmeni sert tavırlarla sürekli “yeni yok, ne varsa eskide var, yeni lafını duymayacağım” diyor. Ve ilgili bütün karelerde divan edebiyatına vurgu yapıyor. Halbuki bu filmin çekildiği zamanlarda ve öncesinde yaşanan gerçek bunun tam tersidir. Okumuş veya aydın olarak vazifeleri değer üretmek olduğu halde çoğu kişi “bizden hiçbir şey olmaz” düşüncesini taşıyordu. Bu hedefsizlik ve projesizlik halinin yeni gelen nesillere verebileceği bir tek şey vardı: özgüven kaybı. Batı insanı “üstün insan”dı, Batı’nın dışındakiler ise “sıradan insan”. O dönem Türkiye’nin eğitim kurumlarında, kökü bu topraklarda ve bizim medeniyetimizde bulunan eserlere geçit verilmeyen bir dönemdir. Yerli/milli kültürü işleyen yazarlar özenle dışlanmışlardır. O döneme “Mavi Anadoluculuk”, “Köy (!) romanları” hâkimdir ve en çok ön plana çıkarılan, basında en çok desteklenen yazarlar “en muhalif” olduklarını iddia eden ama aynı zamanda bürokrasiyle içli dışlı olmakta beis görmeyen yazarlardır. Bu öyle bir tahakkümdür ki trajikomik neticeler verebilmiştir. Mesela, komünist diktatörlerin zulmü altında inleyen Azerbaycan ve Bulgaristan gibi ülkelerde yaşayan soydaşlarımız dertlerini dinlemek için kendileriyle görüşen milli aydınlara Türkiye’den Aziz Nesin ve Nazım Hikmet gibi aydınları tanıdıklarını söylemişlerdir. Aziz Nesin ve Nazım Hikmet için Türkiye dışında yaşayan Türklerin neler yaşadıkları hiçbir zaman üzerinde durulmaya değer bir mesele olmamıştır.
BU İŞTE BİR TERSLİK VAR!
Onların bugünkü versiyonları yine muhalif olduklarını iddia etmekle birlikte hem bürokrasiyle hem de kapitalizmle barışık bir şekilde yaşamaya devam ediyorlar. İşte böyle yerli olandan ısrarla kaçılan, bunların sürekli üzerinin örtüldüğü, dünyanın her yerinde hayatın, kültürün ve sosyal bilimlerin temel kaynağı olarak benimsenen “tarih” ilminin 5–10 yıl öncesine kadar “ideolojik alan” telakki edildiği bir ortamda hala bize eğitim hayatımızda Türklük övgüsünün hakim olduğunu iddia eden yazarlar var. Bunlardan birisi geçen günlerde şöyle yazıyordu: “Bütün dünyanın düşmanlık ettiği, böldüğü, parçaladığı ‘fakir ve gururlu’ bir millettik. Başka ülkelerin neden ‘gurursuz ve zengin’ olduğunu anlatan bir öğretmene rastlamadım. Sırf Türk olduğumuz için iyiydik, güçlüydük, dürüsttük, ayrıca başka bir şey yapmamıza hiç gerek yoktu. Türk’tük ya, daha ne yapacaktık.” Biz daha 5–10 yıl önce içinde olduğumuz eğitim sisteminde Türklük övgüsüne veya vurgusuna rastlamadık. Bilakis Türklük olumsuz anılmasına ses çıkarılmayan ya da herhangi bir itiraz geliştirmeyen bir kavramdı. Eğer bu durum da yazarımızı tatmin etmezse kendisiyle aynı yıllarda Türkiye’de eğitim görmüş bir aydından; Mehmet Niyazi Özdemir’in 2002 yılında yazdığı bir makaleden aktaracağımız şu satırlar daha açıklayıcı olacak ve hem işin aslını hem de değişmeyen çizgiyi gösterecektir: Geçtiğimiz günlerde Almanya’nın değişik bölgelerinde meydana gelen sel felaketinde evlerini, işyerlerini, dükkanlarını kaybedenler hayat mücadelesi verirlerken bazı vicdansızların da televizyonlarını, cep telefonlarını, fotoğraf makinelerini, video cihazlarını yağmaladıklarını gazetelerde okuduk. Sadece Saksonya eyaletinde yirmi dört kişi gözaltına alınmış. Kim bilir Almanya’nın tamamında, diğer Avrupa ülkelerinde ne kadar yağmalama olayı olmuştur. Gazetelerde sel felaketlerine dair haberleri okurken gözlerimin önüne ilkokul, ortaokul sıralarındaki yıllarım geldi. Bu okullarda okurken öğretmenlerimiz bize Avrupalıların çok medeni olduklarını, kesinlikle hırsızlık bilmediklerini anlatırlardı. Hatta öyle ballandırırlardı ki; İsviçre’nin dağlarında açık dükkanlar varmış, peynirin, zeytinin üzerlerinde fiyatları belirten etiketler bulunurmuş, avcılar kendilerine lazım olanı tartar, alır, parasını kasasına koyarlarmış. Sonra da kılıcı bize çevirirlerdi. Bizim medeniyet dairesi dışında kaldığımızı, hatta dilimizdeki “çalışmak” kelimesinin “çalmak” fiilinden geldiğini söylerlerdi. Bizler de o masal ülkesine dair anlatılanları ağzı açık dinlerdik. Gün geldi, oralara gitmek nasip oldu; bir akşam şehrin bir bölümünde iki dakika elektrikler kesildiğinde, marketlerin yağmalandığını duyunca şoke olmuştum. Daha sonra Avrupa’daki büyük marketlerin özel polisleri bulunduğunu öğrenince de hepten şaşırmıştım. Zürih’ten Köln’e gitmek üzere tren bekliyordum. Karşımdaki sandalyeye yaşlı bir İsviçreli gelip oturdu. Ona ufka doğru uzanan dağları göstererek, orada içinde sahibinin olmadığı açık dükkanların bulunup bulunmadığını sorunca, adamcağız bana şüpheli şüpheli bakmaya başladı. Kaçık mı olduğumu, alay mı ettiğimi, şaka mı yaptığımı anlamaya çalışıyordu. İhtiyarcık, okullarımızda böyle hayal ürünlerinin anlatıldığını nereden bilebilirdi?” Hal böyleyken, yaşanan ve uygulanan büyük ölçüde bunlardan ibaretken, kaderini bu topraklara bağlayan ve bu gerçekleri dile getirmeye çalışan her gerçek aydın Türkiye’deki “yabancılaşma cemaati” tarafından dışlanmıştır. Fakat radikallik yaptığını zanneden yazarlar hakka değil kuvvete tabi olduklarının fark edilmediğini zannetmesinler. Arayış sahibi olan, özentileri ve kompleksleri tespit eden, kendisine sunulan “kültür-fikir-sanat haritasını” sorgulayan herkes onların çelişkilerini görüyor…


ufuk@ufukotesi.com

Bu yazı toplam 2631 defa okunmuştur.

Ufuk Ötesi Gazetesi'nde yayınlanan yazı, haber ve fotoğraflar kaynak gösterilerek iktibas edilebilir.

UFUK ÖTESİ.COM

BU YAZIYI TAVSİYE EDİN

Adınız  Soyadınız

E-posta adresiniz
Arkadaşınızın e-posta adresi

 

Yazdır  - Sayfanın Başına Dön 

 

 Sayı :79

 KÜNYE
 
 ARŞİV
 
 ABONELİK
 
 REKLAM
 
 
  YAZARLAR
 Ali Arif Esatgil
Bayrak gibi yaşamak...
 Alptekin Cevherli
En zor yazım…
 Doç. Dr. Fethi Gedikli
Şimşek gibi çakıp geçen ülkücü
 Dr. Yusuf Gedikli
Sevgili Kemalciğim, candaşım, kardaşım, arkadaşım…
 Kemal Çapraz
Son söz...
 Olcay Yazıcı
Asil Neslin Son Temsilcisi: Kemâl Çapraz
 Bayram Akcan
“BOZKURT” Kemal ÇAPRAZ
 Aydil Erol
Bu çapraz, kimin çaprazı?!!
 Şahin Zenginal
Sensiz hayat zor olacak
 Ünal  Bolat
Sevdiğini Türk için seven Alperen
 Hayri Ataş
“YA BÖYLE ÖLÜM DEĞİL Mİ ERKEN”
 Mehmet Türker
Türk Dünyasının dervişi
 Mehmet Nuri Yardım
Kemal Çapraz diye bir kahraman
 Prof Dr. Ali Osman Özcan
Ufuk Ötesinde Çapraz Ateş
 Orhan Seyfi Şirin
Çapraz doğuştan ‘Reis’ti
 Rasim Ekşi
Kardeşim Kemal’in Vasiyeti
 Dr. Orhan  Gedikli
Sevgili Kemal Kardeşimin Ardından
 Özdemir Özsoy
Seni unutamayız
 Dr. Ünal Metin
“Ufuk Ötesi” yaşıyor
 Süleyman Özkonuk
Öteki Ufuk
 Zeki Hacı ibrahimoğlu
30 yıllık dostumdu
 Aybars Fırat
Kastamonu Beyefendisi
 Coşkun Çokyiğit
Kemal Çapraz “Tek Ağaç”lardandı
 Baki Günay
Kırım Meclisinde Kemal Çapraz sesleri
 Cem  Sökmen
Metropoldeki dâvâ adamı: Kemal Çapraz
 Ahmet Tüzün
İz Bırakan
 Hüseyin Özbek
Kemal Bey
 Asuman Özdemir
Sermayeye kurban gittin…
           
       
 
   

Karahan 2002